Algemene baten en lasten

Algemene dekkingsmiddelen

Het financieel beleid is onder andere vastgelegd in de beleidsnota’s

Overzicht baten en lasten			- = nadeel, bedragen x € 1.000
Taak- veld	Omschrijving taakveld	Werkelijk	Begroting	Werkelijk	Saldo
Taak- veld	Omschrijving taakveld	2024	2025	2025	2025
Baten		74.830	79.292	81.961	2.669
0.5	Treasury	1.221	1.249	728	-521
0.7	Algemene uitkeringen en overige uitkeringen gemeentefonds	67.356	71.642	74.749	3.107
0.8	Overige baten en lasten	173	0	95	95
0.61	OZB woningen	4.365	4.528	4.532	4
0.62	OZB niet-woningen	1.578	1.723	1.717	-6
0.63	Parkeerbelasting	16	28	18	-10
0.64	Belastingen overig	122	122	123	1
Belangrijkste afwijkingen:
0.5	Treasury	Toerekening rente: nadeel € 563.000
	Doordat we meer rente hebben ontvangen dan betaald hebben we zowel aan de grondexploitaties als aan de taakvelden geen rente toegerekend. Tegenover dit nadeel staat een voordeel op de kapitaallasten (rente) voor hetzelfde bedrag. Incidenteel nadeel.
0.5	Treasury	Rente geldleningen: voordeel € 70.000
	Over 2025 hebben we meer rente ontvangen dan we hebben begroot over het saldo in de schatkist. Door lagere uitgaven op investeringen hadden we in 2025 gemiddeld een hoger saldo in de schatkist, waarover rente berekend wordt. Incidenteel voordeel.
0.7	Algemene uitkeringen en overige uitkeringen gemeentefonds	Gemeentefonds: voordeel € 3.107.000
	Voor het uitvoeren van de gemeentelijke werkzaamheden ontvangen wij geld van het Rijk. Dit heet het Gemeentefonds. Hoeveel geld wij krijgen staat in zogenaamde circulaires. Wij ontvangen in mei, september en december een circulaire. Het Rijk past in iedere circulaire het geld dat we ontvangen aan. Ook voor het lopende jaar. Na ontvangst van de circulaire verwerken wij het bedrag in de gemeentelijke begroting. De september- en decembercirculaire komen te laat binnen om nog te verwerken in de begroting. Daardoor ontstaat er een verschil in de jaarrekening omdat het begrote bedrag afwijkt van wat we werkelijk ontvangen. Hieronder lichten wij de wijzigingen in de september en decembercirculaire toe. Daarnaast ontvingen wij nog bedragen over oude jaren:
	Septembercirculaire 2025 Het eenmalige voordeel in 2025 ontstond op hoofdlijn doordat het Rijk ons compenseert voor de tekorten Jeugdzorg voor de jaren 2023 en 2024 voor € 1,1 miljoen. We ontvingen daarnaast een eenmalige vergoeding voor het organiseren van de vervroegde 2e Kamerverkiezingen van € 0,1 miljoen. En we ontvingen extra geld door toename van de groeicijfers binnen het Gemeentefonds circa € 0,8 miljoen.				€ 2.303.000
	Decembercirculaire 2025 In de decembercirculaire ontvingen we onder andere middelen voor de wet versterking regie volkshuisvesting (€ 132.000), faciliteitenbesluit opvangcentra (€ 117.000), compensatie medewerkers sociaal ontwikkelbedrijven (€ 53.000) en meerkosten Oekraïne sociaal domein (€ 62.000). Daarnaast is het voordeel op het BTW-compensatiefonds € 400.000 hoger dan geraamd.				€ 694.000
	Verrekening 2023 en 2024 We ontvingen in 2025 nog bedragen over eerdere jaren.				€ 110.000
	Totaal voordeel ten opzichte van de begroting				€ 3.107.000
0.8	Overige baten en lasten	Suppletie OB/BCF 2023: voordeel € 95.000
	Wij hebben de btw verwerking op de inkoopfacturen over het jaar 2023 beoordeeld. Hieruit bleek dat we een aanvullende aangifte BTW compensatiefonds en omzetbelasting konden indienen bij de belastingdienst, waarmee we € 95.000 terug ontvingen. Incidenteel voordeel.
Lasten		1.443	1.880	1.306	574
0.5	Treasury	237	457	200	257
0.8	Overige baten en lasten	663	816	521	295
0.61	OZB woningen	435	480	464	15
0.62	OZB niet-woningen	97	118	114	4
0.64	Belastingen overig	12	10	6	3
	Kapitaallasten	0	0	0	0
	Loonkosten	0	0	0	0
Belangrijkste afwijkingen:
0.5	Treasury	Rente leningen: voordeel € 253.000
	Door lagere uitgaven op investeringen in 2025 dan oorspronkelijk geraamd, hebben we minder geld geleend. Incidenteel voordeel.
0.8	Overige baten en lasten	Stelpost saldo jaarrekening: nadeel € 150.000
	In de begroting zetten we elk jaar een negatief bedrag van € 150.000. Hiermee houden we al rekening met een positief jaarrekeningresultaat (onderuitputting). De provincie heeft bij de beoordeling van de Begroting 2026 aangegeven deze algemene stelpost niet meer toe te staan. Structureel nadeel.
0.8	Overige baten en lasten	Stelpost overhead: voordeel € 252.000
	Deze middelen zijn in 2025 nog niet ingezet. In 2025 is wel een plan opgesteld voor de versterking en verdere inrichting van de financiële functie. De uitvoering hiervan vindt plaats in 2026, waardoor de bijbehorende middelen in dat jaar worden aangewend. Incidenteel voordeel.
0.8	Overige baten en lasten	Stelpost werkprogramma 8: voordeel € 150.000
	In de begroting reserveren we jaarlijks bij nieuwe activiteiten de bijbehorende budgetten. Met een raadsbesluit stelt de raad deze beschikbaar. Voor 'Opstellen omgevingsplan' is geen raadsvoorstel aangeboden in 2025. Incidenteel voordeel.
Totaal programma 9		73.386	77.412	80.655	3.243

Overhead en VPB

Overige activiteiten

Overhead en VPB

Toelichting algemene lasten

Elk programma in de jaarrekening kent uitgaven voor salarissen en kapitaallasten. Het resultaat op deze onderwerpen bekijken wij over het totaal van de jaarrekening. Voor 2025 zijn er de volgende afwijkingen:

Toelichting salarislasten

In de financiële verantwoording per programma is het saldo van de loonkosten opgenomen. Het totaalsaldo aan loonkosten bedraagt in 2025 € 25,9 miljoen. Dit is € 1.072.000 minder dan begroot. Door een hogere doorbelasting van uren aan onder andere de grondexploitaties is een voordeel op de loonkosten ontstaan van € 385.000.

In 2024 zijn wij gestart met de nieuwe organisatiestructuur. Tegelijkertijd is het ombuigingsproces in het kader van het ravijnjaar gestart. Dit maakte dat er in de eerste helft van 2025 uiterste terughoudendheid is betracht ten aanzien van extra personeelsinzet. Ook waren niet alle vaste posities het gehele jaar al bezet. Hierdoor is een voordeel ontstaan op de loonkosten binnen de formatie.

Toelichting kapitaallasten

Het verschil tussen de begrote en werkelijke kapitaallasten in 2025 is € 840.000 voordelig. Dit voordeel bestaat uit € 555.000 rente en € 285.000 afschrijvingen.

De omslagrente is berekend op basis van de werkelijke rentelasten en -baten. De omslagrente in 2025 komt uit op 0 procent. In de begroting was rekening gehouden met 0,5 procent. Hierdoor ontstaat een incidenteel voordeel.

Bij de bestuursrapportage 2025 is per abuis een bijstelling van een afschrijvingen verkeerd verantwoord. Hierdoor ontstaat er nu een voordeel van € 360.000 ten opzichte van de begroting. De restwaarde voor het krediet Flexibele woonunits Zutphenseweg is herberekend op basis van de werkelijke uitgaven. De restwaarde is naar beneden bijgesteld, hierdoor stijgen de afschrijvingskosten; een nadeel van € 60.000.

Overzicht baten en lasten			- = nadeel, bedragen x € 1.000
Taak- veld	Omschrijving taakveld	Werkelijk	Begroting	Werkelijk	Saldo
Taak- veld	Omschrijving taakveld	2024	2025	2025	2025
Baten		5.643	12.522	9.199	-3.323
0.4	Overhead	237	218	237	20
0.10	Mutaties reserves	5.406	12.304	8.962	-3.342
Belangrijkste afwijkingen:
0.4	Overhead	Ondersteuning vervoercentrale: nadeel € 45.000
	De ondersteuning voor PlusOV viel de afgelopen jaren lager uit dan verwacht. Dit komt door steeds beter lopende processen. Hierdoor dalen onze structurele inkomsten vanuit deze samenwerking, terwijl een deel van onze interne kosten doorloopt. Structureel nadeel.
0.4	Overhead	Detachering personeel: voordeel € 65.000
	Binnen de gemeente Lochem is een medewerker tijdelijk gedetacheerd naar een samenwerkingsverband. Incidenteel voordeel.
0.10	Mutaties reserves	Mutaties reserves: nadeel € 692.000
	De onttrekkingen aan de reserves zijn in totaal € 692.000 lager dan begroot. Aan de algemene reserve is € 1.265.000 minder onttrokken en aan de bestemmingsreserves is € 573.000 meer onttrokken. Door het onbenut laten van budgetten is minder onttrokken aan de reserves. Incidenteel nadeel. Zie ook bij Overzicht van baten en lasten het overzicht mutatie reserves voor een specificatie.
Lasten		25.256	22.239	31.743	-9.504
0.4	Overhead	4.584	4.401	4.661	-260
0.9	Vennootschapsbelasting (VpB)	-20		-87	87
0.10	Mutaties reserves	7.144	6.069	11.349	-5.280
0.11	Resultaat van de rekening van baten en lasten	3.819	2.640	7.354	-4.714
	Kapitaallasten	743	782	695	86
	Loonkosten	8.985	8.347	7.771	576
Belangrijkste afwijkingen:
0.4	Overhead	Klein onderhoud gemeentehuis: nadeel € 62.000
	In 2025 voerden wij extra en onvoorzien klein onderhoud uit aan het gemeentehuis, zoals het herstellen van lekkages, liftstoringen en het aanpassen van toegangsdeuren. Incidenteel nadeel.
0.4	Overhead	Gemeentehuis Hanzeweg: nadeel € 27.000
	Tijdens de verbouwing zijn extra schoonmaakwerkzaamheden nodig geweest. Hierdoor zijn de kosten hoger uitgevallen dan begroot. Incidenteel nadeel.
0.4	Overhead	Automatisering: nadeel € 208.000
	De gemeente heeft recent nieuwe aanbestedingen uitgevoerd om aan de rechtmatigheidsregels te voldoen. Hierbij worden vaker cloudoplossingen gebruikt, die meestal duurder zijn. Ook extra kosten voor doorontwikkeling en koppelingen zorgen voor een hogere uitgave dan begroot. Incidenteel nadeel.
0.4	Overhead	Ciso: voordeel € 36.000
	Wij hebben intern onderzoek gedaan naar de informatiebeveiliging in de organisatie. Door beperkte inzetbaarheid konden wij minder onderzoeken uitvoeren dan gepland. Daardoor gaven wij € 36.000 minder uit dan begroot. Incidenteel voordeel.
0.4	Overhead	Dashboard beheer technisch onderhoud: voordeel € 25.000
	We hebben dit budget het afgelopen jaar niet ingezet, omdat we de technische achterstanden hebben weggewerkt. Daardoor ligt er nu een stabiele basis. We stellen voor om het resterende budget over te hevelen naar 2026, zodat we dit in het komende jaar effectief inzetten voor de verdere ontwikkeling en het beheer van dashboards. Incidenteel voordeel.
0.4	Overhead	Communicatie: voordeel € 31.000
	Hoewel we onze gemeentelijke bijeenkomsten hetzelfde organiseerden als in 2024, gaven we dit jaar minder uit dan begroot. In 2025 was er financiële onzekerheid en moesten we ombuigen. Daarom werkten we zuinig en stelden we geplande verbeteringen en vervanging van materialen uit. Incidenteel voordeel.
0.4	Overhead	Overbrengen Archief: voordeel € 31.000
	We hebben nog een lopende verplichting voor archiefbeheer. Een groot deel van het fysieke archief is inmiddels overgebracht naar het Regionaal Archief Zutphen, maar de resterende personeelskosten voor het beheer lopen nog door. We stellen daarom voor om het budget mee te nemen naar 2026, zodat we deze wettelijke werkzaamheden kunnen afronden en verantwoorden. Incidenteel voordeel.
0.4	Overhead	Werving en selectie: nadeel € 35.000
	Over 2025 zijn meer kosten gemaakt op werving en selectie, met name door een aantal werving en selectie opdrachten voor moeilijk te vervullen functies extern te beleggen. Incidenteel nadeel.
0.4	Overhead	Organisatie ontwikkeling: voordeel € 102.000
	Het budget voor organisatieontwikkeling is ingezet voor het leiderschapsprogramma voor teamleiders en managers. We zijn in 2025 gestart met deze ontwikkeling welke wordt afgerond in 2026. De inschatting is dat het afronden van het programma € 115.000 gaat kosten. Voor 2026 staat reeds € 50.000 begroot We stellen voor om € 65.000 over te hevelen voor volgend jaar. Incidenteel voordeel.
0.4	Overhead	Contributie/bijdrage VNG & PMG: nadeel € 81.000
	We betalen naast het lidmaatschap van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten ook voor het lidmaatschap van de 50+‑gemeente, de Gelderland Academie en voor deelname aan activiteiten van de VNG. De extra bijdrage aan de VNG‑activiteiten is vastgesteld in de algemene ledenvergadering. Structureel nadeel.
0.4	Overhead	Subsidie coördinator: voordeel: € 33.000
	We hebben dit jaar minder kosten gemaakt, omdat we de inzet van de senior adviseur subsidiecoördinator beperkt hebben. Daardoor zijn de uitgaven lager uitgevallen dan begroot. Incidenteel voordeel.
0.4	Overhead	Groenvoorziening gemeentehuis: voordeel € 45.000
	Door de vertraging in de verbouwing van het gemeentehuis kunnen we het beleid voor het plaatsen van groenvoorziening in de publieke ruimte dit jaar niet uitvoeren. Een beperkt deel van het budget hebben we in 2026 nog nodig om dit beleid alsnog uit te voeren. Het resterende bedrag hevelen we niet over. Incidenteel voordeel.
0.4	Overhead	Toekomst bestendige ICT: voordeel € 37.000
	In 2025 werkten we aan de basis voor een toekomstbestendige ICT‑omgeving. De ontwikkeling van digitale vaardigheden en digitale weerbaarheid van medewerkers is echter nog niet uitgevoerd. In 2026 moeten we medewerkers trainen in veilig werken, bewust omgaan met informatie en het gebruik van Microsoft 365‑toepassingen. Het resterende budget van € 37.000 zetten we in voor deze trainingen en ondersteunende activiteiten. We stellen daarom voor om dit budget mee te nemen naar 2026. Incidenteel voordeel.
0.4	Overhead	Aanbesteding Raadsinf syst/ Bestuursinf syst: voordeel €158.000
	We ronden in 2026 het nieuwe raads- en bestuursinformatiesysteem af, dat in februari wordt opgeleverd. In 2026 moeten we de inrichting afronden en gebruikers begeleiden. Voor dit laatste deel van 2026 hebben we nog € 36.000 nodig. Het overige budget is niet meer nodig en kan vrijvallen. Incidenteel voordeel.
0.9	Vennootschapsbelasting (VpB)	Vennootschapsbelasting: voordeel € 87.000
	De definitieve aanslag vennootschapsbelasting 2024 levert een incidenteel voordeel op van € 87.000.
0.10	Mutaties reserves	Mutaties reserves: nadeel € 5.280.000
	De toevoegingen aan de reserves zijn in totaal € 5.280.000 hoger dan begroot. Aan de bestemmingsreserves is € 5.280.000 meer dan begroot. Incidenteel nadeel. Zie ook bij Overzicht van baten en lasten het overzicht mutatie reserves voor een specificatie.
0.11	Resultaat van de rekening van baten en lasten	Resultaat: nadeel € 7.364.000
	Dit betreft het voordelige resultaat over 2025.
Totaal programma 10		-19.613	-9.717	-22.544	-12.827